Vorige editie
Vlak voor de zomervakantie verscheen de kamerbrief van staatssecretaris Judith Tielen. Ze benadrukt opnieuw hoe belangrijk een stevige taalbasis is voor de ontwikkeling van ieder kind en heeft daarom een Versterkingsagenda Taal opgesteld. De boodschap blijft duidelijk: investeer in rijke taalerv...
Op basisschool Grote Beer in Den Haag heeft van de ruim 120 kleuters ongeveer driekwart extra NT2-ondersteuning nodig. Alleen biedt de groep daarvoor niet altijd voldoende ruimte. Meria, leerkracht van het Taallab, laat zien hoe je met één prentenboek, een echte stoeptegel en een handvol slimme s...
Poëzie stimuleert op speelse en creatieve wijze het taalgevoel van jonge kinderen. Verwondering over de natuur vormt daarbij een dankbaar onderwerp, zo laten twee recent verschenen dichtbundels zien.
De verschillen in taalvaardigheid tussen kinderen zijn groot op het moment dat ze in groep 1 instromen. Daarmee is een belangrijke rol weggelegd voor de leerkracht in de kleutergroepen, namelijk om taalonderwijs te bieden met aandacht voor die verschillen. In dit artikel worden hiervoor aanbeveli...
De taalomgeving thuis speelt een cruciale rol in de taalontwikkeling van kinderen. Er zijn echter grote verschillen tussen de taal die kinderen van huis uit meekrijgen. Kinderen van ouders met minder opleiding en hulpbronnen zijn in het nadeel in vergelijking tot hun leeftijdgenoten met hoger opg...
Een verteltafel is een plaats waar kinderen met allerlei attributen een voorgelezen en besproken boek of verhaal (na)spelen. Het verhaal wordt naast luisteren ook visueel gemaakt. De spelverteltafel is vrijwel hetzelfde als de verteltafel. Het element spel maakt de inzet van de verteltafel rijker...
We leggen een stelling voor aan Sanne Vreugdenhil, projectleider Jonge Kind en adviseur Passend Onderwijs bij de Stichting BOOR. Wat is haar visie en welk advies geeft zij?
Een spelverteltafel is een rijke speelleerplek waarin kinderen al spelend verhalen ontdekken en hun taalvaardigheid ontwikkelen (zie ook het artikel ‘In de hoek’). Door te werken met een vaste volgorde in je begeleiding, bied je zowel jezelf als de kinderen houvast en structuur. Dit stappenplan o...
Kleuters kunnen helemaal opgaan in hun spel. Dit is een ideale situatie om aan te sluiten bij hun belevingswereld met een taaldenkgesprek. In een taaldenkgesprek daag je kinderen uit om te vertellen wat ze denken, bedoelen en bezighoudt. Je stimuleert ze om na te denken over allerlei kleine en gr...
In deze rubriek brengen we wetenschappelijk onderzoek kort in kaart en maken we de vertaalslag naar de praktijk.
In de kleuterperiode ontwikkelt taal zich razendsnel. Aan het einde van de kleutertijd begrijpen en produceren kleuters taal die veel lijkt op die van volwassenen. Hoe verloopt de spraak- en taalontwikkeling van jongste kleuter tot oudste? Kennis bij leerkrachten over deze ontwikkelstappen is ess...
Titel: Voorbereidend lezen en spellen in groep 2 – praktijkboek fonemisch bewustzijn
Auteurs: José Schraven & Petra Bergman
Uitgave: 2026
Uitgeverij: Pica
Vier doeken met daaronder vier huizen en een groep nieuwsgierige kleuters. Wat ligt er onder de doeken, dat is interessant... In deze activiteit draait het om het denkleergesprek.
Titel: Werkmap fonologisch en fonemisch bewustzijn. Aan de slag met klanken en letters.
Auteur: Daniëlle Lokhorst
Uitgave: 2026
Uitgever: CPS Onderwijsontwikkeling en advies
In deze rubriek in Kleuterzaken slaan we een brug tussen beleid en de dagelijkse praktijk in de kleutergroepen. Veel leerkrachten laten hun directielid, leidinggevende of kwaliteit coördinator graag zien wat er allemaal komt kijken bij goed kleuteronderwijs. Met deze rubriek helpen we jou en je l...
De redactie van Kleuterzaken blikt terug op een bruisend schooljaar en kijkt vooruit naar nieuwe kansen in het komende schooljaar. Zo vlak voor de zomervakantie is er altijd veel om je op de bezinnen.
In de visie van basisschool De Keizerskroon te Pijnacker staat spelend leren centraal. Het onderbouwteam onderzoekt binnen deze visie dit schooljaar de plaats van gerichte ontwikkelingsmaterialen: Hoe kunnen deze materialen een betekenisvolle en functionele plek krijgen? Zijn het verplichte werkj...
Verf, klei, puzzels, lotto’s in kisten, blokken, mozaïekdozen, vlechtrepen, vouwbladen, zand en kralenplanken: in iedere kleutergroep kom je ze tegen. Materialen die al generaties lang onmisbaar zijn en een vaste waarde blijven houden in het onderwijs aan kleuters. Ze zijn bedoeld om het leren t...
Wat betekent het werken met montessorimaterialen werkelijk voor het jonge kind? Tijdens onze montessoriopleiding leren studenten kijken voorbij het materiaal en zich te richten op de ontwikkeling die het kind laat zien. Kennis van de essenties van de montessorimaterialen is daarbij belangrijk.
Het spel in de hoeken vormt het levendige middelpunt van het kleuteronderwijs. In een goed ingerichte hoek kunnen kinderen spelenderwijs leren, onderzoeken en zich ontwikkelen in hun eigen tempo. Door bewust ontwikkelingsmateriaal (ongevormd, vormgevend of gericht) toe te voegen, ontstaat een rij...
We leggen een stelling voor aan Simone Haven, onderwijskundige bij Klassewerk. Wat is haar visie en welk advies geeft zij?
Kinderen zijn van nature uiterst nieuwsgierig. Informatieve prentenboeken sluiten hier goed op aan. Twee zomerse prentenboeken rondom het thema warmte laten zien hoe je als leerkracht die natuurlijke nieuwsgierigheid van kinderen kunt voeden.
In een kleutergroep spelen ontwikkelingsmaterialen een belangrijke rol. We kennen het materiaal vaak door en door. Toch kan hetzelfde materiaal ineens een heel nieuwe betekenis krijgen wanneer je het bewust koppelt aan een thema. Door ontwikkelingsmateriaal thematisch in te zetten, ontstaat er me...
Na een lange schooldag was het eindelijk zover: we (juf Ilva en adjunct-directeur Jeffrey) pakten onze tassen en vertrokken vol energie naar Ede voor het Nationaal Kleuter Congres. Dit jaar was voor ons als Team Juf Ilva extra speciaal. Op uitnodiging van Instondo mochten we namelijk niet alleen ...
